Ουρολοιμώξεις το καλοκαίρι - Τί να προσέξετε

Οι ουρολοιμώξεις είναι ένα θέμα που απασχολεί πολλές γυναίκες, προκαλώντας προβλήματα στην καθημερινότητά τους. Συχνουρία, πόνος και καύσος κατά την ούρηση, κοιλιακές ενοχλήσεις, καθώς και όχι σπάνια εμφάνιση αίματος στα ούρα ανήκουν στα συχνότερα συμπτώματα. Οι ουρολοιμώξεις αποτελούν τον συχνότερο τύπο λοιμώξεων στις γυναίκες, παρουσιάζοντας μάλιστα μια έξαρση κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

Γιατί όμως συμβαίνουν αυτά;

Γιατί οι γυναίκες έχουν αυξημένο κίνδυνο ουρολοιμώξεων;

Τα μικρόβια που προκαλούν τις ουρολοιμώξεις προέρχονται συνήθως από την περιοχή του εντέρου/πρωκτού. Η απόσταση που πρέπει να διανύσουν για να φτάσουν στην ουρήθρα είναι πολύ μικρή. Αυτό, σε συνδυασμό με το μικρό μέγεθος της γυναικείας ουρήθρας, διευκολύνει αρκετά την είσοδο των μικροοργανισμών στην ουροδόχο κύστη, καθιστώντας έτσι τις γυναίκες ιδιαίτερα ευπαθείς στις ουρολοιμώξεις. Ο κίνδυνος αυξάνεται ακόμα περισσότερο σε περιόδους ορμονικών διακυμάνσεων, όπως η εγκυμοσύνη και η περιεμμηνόπαυση.

Γιατί εμφανίζονται πιο συχνά κατά τους καλοκαιρινούς μήνες;

Ο κυριότερος λόγος είναι οι καλοκαιρινές δραστηριότητες. Η παραμονή στο νερό της θάλασσας ή της πισίνας, όπως και οι δραστηριότητες στην παραλία μπορούν να μας φέρουν σε επαφή με διάφορους μικροοργανισμούς-αίτια ουρολοιμώξεων.

Η χρήση των κλιματιστικών, η καλοκαιρινή χαλαρή ένδυση, καθώς επίσης και η παραμονή με βρεγμένο μαγιό ή επάνω σε βρεγμένη πετσέτα, οδηγούν σε μια τοπική υποθερμία («ψύξη»). Έτσι, έχουμε μια αποδυνάμωση της άμυνας της ευαίσθητης περιοχής, η οποία ευνοεί την ανάπτυξη λοιμώξεων.

Επιπρόσθετα, το χλωριωμένο νερό της πισίνας μπορεί να προκαλέσει διαταραχή της ισορροπίας των φυσιολογικών μικροβίων του κόλπου, με τις ίδιες συνέπειες.

Επίσης, η αυξημένη εφίδρωση λόγω της ζέστης προκαλεί μια σχετική αφυδάτωση στο σώμα μας, με αποτέλεσμα τα ούρα να είναι πιο συμπυκνωμένα και πιο δεκτικά σε μικροοργανισμούς.

Τί πρέπει να κάνει μια γυναίκα όταν εμφανίσει συμπτώματα ουρολοίμωξης;

Με την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων, πρέπει να γίνει άμεσα αύξηση της λήψης υγρών. Αυτό θα οδηγήσει σε συχνότερη ούρηση, βοηθώντας έτσι το σώμα να καθαρίσει (να «ξεπλύνει») την ουροδόχο κύστη από τα μικρόβια. Υποστηρικτικά, μπορεί να γίνει και χρήση θερμών επιθεμάτων (θερμοφόρας), καθώς και μη φαρμακευτικών ήπιων αντισηπτικών, όπως σκευασμάτων που περιέχουν εκχύλισμα ή χυμό κράνμπερυ. Εάν δεν παρουσιαστεί βελτίωση σύντομα, τότε θα πρέπει να γίνει μια καλλιέργεια ούρων και ακολούθως στοχευμένη θεραπεία με το κατάλληλο αντιβιοτικό. Στην περίπτωση εμφάνισης αίματος στα ούρα, πυρετού ή πόνου στην κοιλιά ή στην μέση, θα πρέπει να γίνει άμεση εκτίμηση από ιατρό.

Τί κινδύνους ενέχουν οι ουρολοιμώξεις;

Μια απλή κυστίτιδα θεραπεύεται συνήθως γρήγορα και αποτελεσματικά, χωρίς ιδιαίτερες συνέπειες. Δεν πρέπει να ξεχνάμε όμως ότι μια κυστίτιδα που δεν αντιμετωπίζεται κατάλληλα εγκαίρως, μπορεί να εξελιχθεί ακόμα και σε σοβαρή λοίμωξη των νεφρών (πυελονεφρίτιδα), με σοβαρές συνέπειες.

Γιατί κάποιες γυναίκες εμφανίζουν πολύ συχνά ουρολοιμώξεις;

Εδώ θα πρέπει να εξετάσουμε εάν υπάρχουν συγκεκριμένα αίτια, όπως π.χ. κυστεοκήλη (πρόπτωση της ουροδόχου κύστεως), ατροφία της περιοχής (κυρίως μετά την εμμηνόπαυση), εκκολπώματα, λιθίαση κ.ά., ώστε να προβούμε στην στοχευμένη θεραπεία τους. Επίσης, σε πολλές περιπτώσεις επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων διαπιστώνεται και μια τοπική ευαισθησία της ουροδόχου κύστεως, η οποία μπορεί να αντιμετωπιστεί επιτυχώς και με τοπική έγχυση υαλουρονικού οξέος.

Τί συμβουλές θα δίνατε για την πρόληψη των ουρολοιμώξεων, ειδικά το καλοκαίρι;

• Άμεσο ντους, σκούπισμα και χρήση στεγνού μαγιό μετά την έξοδο από το νερό της θάλασσας ή της πισίνας. Στη συνέχεια, χρήση στεγνής πετσέτας.
• Επαρκής πρόσληψη υγρών (τουλάχιστον 2 λίτρα νερό την ημέρα), ώστε να επιτύχουμε μια τακτική ούρηση, καθαρίζοντας αποτελεσματικά με αυτόν τον τρόπο την ουροδόχο κύστη.
• Αποφυγή παραμονής απευθείας επάνω στην άμμο, στα βράχια ή στον χώρο γύρω από την πισίνα. Ιδανικά, χρησιμοποιούμε ξαπλώστρα ή καρέκλα και πάντα στεγνή πετσέτα.
• Τακτική ούρηση, ειδικά μετά την έξοδο από το νερό της θάλασσας ή της πισίνας, καθώς και μετά την σεξουαλική επαφή.
• Τακτικό και επιμελές πλύσιμο της πετσέτας θαλάσσης και των μαγιό.
• Αποφυγή υπερβολικής χρήσης σκευασμάτων υγιεινής της ευαίσθητης περιοχής, αφού η αλόγιστη χρήση τους μπορεί να οδηγήσει σε διαταραχή των φυσιολογικών μικροβίων του κόλπου.
• Φροντίδα για διατήρηση της φυσιολογικής θερμοκρασίας στην ευαίσθητη περιοχή, ειδικά μέσα σε κλιματιζόμενους χώρους, κατά τις βραδινές ώρες και την παραμονή στην παραλία.
• Αύξηση πρόσληψης βιταμίνης C μέσω της διατροφής ή σκευασμάτων.

Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, διάφοροι παράγοντες προκαλούν αύξηση του κινδύνου εμφάνισης ουρολοιμώξεων στις γυναίκες. Με την εφαρμογή απλών μέτρων πρόληψης και κατάλληλης θεραπείας, έχουμε τη δυνατότητα να τις αντιμετωπίσουμε εύκολα και αποτελεσματικά. Σε περίπτωση μη άμεσης υποχώρησης των συμπτωμάτων, σοβαρών ή επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων, είναι απαραίτητη η ιατρική συμβουλευτική.

Παναγιωτόπουλος Δημήτριος, Μαιευτήρας Γυναικολόγος, Λαπαροσκοπική Χειρουργική Ουρογυναικολογία, ΜΗΤΕΡΑ.