LATEST NEWS
 
Ειδήσεις /ΠολιτισμόςΔημοσίευση: 25 Μαρτίου 2023 12:25

Γιατί τρώμε μπακαλιάρο την 25η Μαρτίου

Γιατί σταματάμε την νηστεία της Σαρακοστής και τρώμε μπακαλιάρο την 25η Μαρτίου, ανήμερα της εορτής του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και της επετείου της Εθνικής Παλιγγενεσίας.

Μπακαλιάρος σκορδαλιά

Ο μπακαλιάρος -και δη με σκορδαλιά- είναι το παραδοσιακό έδεσμα στα ελληνικά τραπέζια μετά από την παρέλαση της 25ης Μαρτίου.

Μέσα στην περίοδο της Τεσσαρακοστής η νηστεία καταλύεται, διαφοροποιείται δηλαδή, τρεις φορές, δίνοντας μια ευκαιρία στους πιστούς για «ενδυνάμωση».

Η πρώτη από αυτές τις εξαιρέσεις είναι ανήμερα της εορτής του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, όπως έχει καθιερωθεί η 25η Μαρτίου.

Πρόκειται για μια χαρμόσυνη εορτή μέσα στην περίοδο του πένθους της Σαρακοστής και επειδή είναι θεομητορική εορτή, αφιερωμένη στην Παναγία και ως εκ τούτου ιδιαίτερα σημαντική, καταλύονται το ψάρι, το έλαιο και ο οίνος.

Ο μπακαλιάρος έφτασε στο ελληνικό τραπέζι περί τον 15ο αιώνα και καθιερώθηκε άμεσα ως το εθνικό φαγητό της 25ης Μαρτίου, καθώς με εξαίρεση τα νησιά μας, το φρέσκο ψάρι αποτελούσε πολυτέλεια για τους φτωχούς κατοίκους της ηπειρωτικής Ελλάδας.

Έτσι, ο παστός μπακαλιάρος, που δεν χρειαζόταν ιδιαίτερη συντήρηση, αποτέλεσε την εύκολη και φθηνή συνάμα λύση, έθιμο που κρατά μέχρι τις μέρες μας.

Στα Επτάνησα τη σκορδαλιά τη λένε και αλιάδα (αλλά και αγιάδα, με βάση την τοπική προφορά) που είναι δάνειο από τα βενετικά (agliata στα σημερινά ιταλικά). Φαίνεται ότι από τον συμφυρμό των λέξεων «σκόρδο» και «αλιάδα» προέκυψε ο τύπος σκορδαλιάδα και από εκεί, με απλολογία, ο σημερινός «σκορδαλιά».

Αυτή τουλάχιστον την ετυμολογία δίνουν τόσο το ΛΚΝ όσο και το Ετυμολογικό του Μπαμπινιώτη.

Μπακαλιάρος - σκορδαλιά

Κάτι σαν σκορδαλιά έφτιαχναν και οι αρχαίοι, βέβαια, και μια από τις λέξεις που είχαν ήταν «μυττωτός». Πάλι στους Αχαρνείς, στην αρχή του έργου, ο Δικαιόπολις έχει μαζί του μια σακούλα σκόρδα που του την αρπάζουν οι Θράκες μισθοφόροι, οι Οδόμαντες, κι εκείνος ολοφύρεται για τη σκορδαλιά που θα έφτιαχνε (Ο?μοι τάλας, μυττωτ?ν ?σον ?πώλεσα)

Όταν θέλουμε να πούμε ότι από κάτι απουσιάζει το πιο απαραίτητο, το ειδοποιό συστατικό του, λέμε ότι μοιάζει με «σκορδαλιά χωρίς σκόρδο»

Το σκόρδο είναι το Allium sativum, κρόμμυον το σκόροδον και, παρόλο που είναι ιθαγενές της Κεντρικής Ασίας, βρίσκεται στα μέρη μας από πολύ παλιά, αφού, όπως αναφέρει ο Ηρόδοτος, οι εργάτες που έχτισαν την Πυραμίδα του Χέοπα είχαν στο σιτηρέσιό τους κρεμμύδια, σκόρδα και ραπανάκια.

Μπακαλιάρος - σκορδαλιά

Όμως και στην αρχαία Ελλάδα ήταν πολύ διαδεδομένο το σκόρδο, όπως φαίνεται από την παρουσία του στις κωμωδίες του Αριστοφάνη –τα μεγαρίτικα σκόρδα ήταν ονομαστά για το μεγάλο μέγεθός τους και στους Αχαρνείς, που είναι γραμμένοι μέσα στον Πελοποννησιακό πόλεμο, ο Μεγαρίτης παραπονιέται στον Δικαιόπολη ότι οι Αθηναίοι στις επιδρομές τους τα ξερίζωναν.

Στα αρχαία λεγόταν σκόροδον, αλλά ήδη από την κλασική εποχή εμφανίζεται και ο τύπος σκόρδον, που τελικά επικράτησε.

Το σκόρδο ήταν και είναι το προσφάι των φτωχών, ακόμα περισσότερο στην αρχαιότητα, που το διαιτολόγιο ήταν πολύ φτωχότερο από σήμερα. Ήταν ακόμα βασικό στοιχείο στο σιτηρέσιο των στρατιωτών, γι’ αυτό και οι αρχαίοι είχαν την παροιμιώδη φράση «μη σκόρδου (φάγω)» δηλαδή να μη μπλέξω σε περιπέτειες.

Ειδήσεις σήμερα:

Ισημερινός: Δολοφονήθηκε η νεότερη Δήμαρχος της χώρας (εικόνες)

25η Μαρτίου - Περιφέρεια Αττικής: Drones σχημάτισαν σύμβολα του 1821 στον ουρανό (βίντεο)

ΗΠΑ: Πούμα σκότωσε 21χρονο

Σημαντικότερες ειδήσεις στη κατηγορίαΜαρινάκης: Οι ένστολοι θα λάβουν επίδομα 100 ευρώ μηνιαίως από την 1η ΙουλίουΣήμερα 13:14 | Ειδήσεις

Από πότε θα δοθεί το μηνιαίο επίδομα στους ένστολους και οι αυξήσεις στις Ένοπλες Δυνάμεις.

Καιρός: Έκτακτο δελτίο ΕΜΥ για ισχυρές βροχές και καταιγίδεςΣήμερα 11:37 | Ειδήσεις

Που και πότε αναμένονται τα ιδιαίτερα έντονα φαινόμενα. Ποιες περιοχές θα πληγούν περισσότερο από το βαρομετρικό χαμηλό.

Κορωπί: Ο 51χρονος κάρφωσε το κατσαβίδι στο μάτι άνδρα, πριν την επίθεση σε επιβάτη λεωφορείου και αστυνομικούςΣήμερα 10:31 | Ειδήσεις

Τριπλή ήταν η επίθεση με κατσαβίδι από τον 51χρονο στο Κορωπί, ο οποίος σκόρπισε τον τρόμο πριν τον πυροβολήσουν αστυνομικοί. Για βίαιη παιδική ηλικία και ψυχολογικά προβλήματα κάνει λόγο το περιβάλλον του. Του είχαν κόψει το αυτί σε καβγά στην λαϊκή αγορά.

Θήβα: 63χρονος κατέρρευσε στο πεζοδρόμιο και πέθανε - Το μοναδικό ασθενοφόρο ήταν στην Λιβαδειά (εικόνες)Σήμερα 12:48 | Ειδήσεις

Αβοήθητος άφησε την τελευταία πνοή του στο πεζοδρόμιο κεντρικού δρόμου της Θήβας ο άτυχος 63χρονος. Δεν υπήρχε διαθέσιμος ούτε αστυνομικός για να προστρέξει στο σημείο για να παράσχει κάθε δυνατή βοήθεια.

Pοή στη κατηγορία: Ειδήσεις
Κακοκαιρία: Μήνυμα από το 112 στις Κυκλάδες για έντονα φαινόμενα13:53Χανιά: 7χρονος με αυτισμό περιπλανιόταν μόνος του στην πόλη13:40Γαλλία - Λεπέν: Την στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων της αποφάσισε το δικαστήριο13:26Μαρινάκης: Οι ένστολοι θα λάβουν επίδομα 100 ευρώ μηνιαίως13:13Θήβα: 63χρονος κατέρρευσε στο πεζοδρόμιο και πέθανε - Το μοναδικό ασθενοφόρο ήταν στην Λιβαδειά (εικόνες)13:00ΕΦΚΑ - ΔΥΠΑ: Οι πληρωμές έως τις 4 Απριλίου12:46Ηλιούπολη: Ντοκουμέντο από τη δράση του ληστή των καταστημάτων (βίντεο)12:33Σύλληψη influencer: Έκανε σεξ με τον σκύλο της και ανέβασε το βίντεο στα social media (εικόνες)12:20Γαλλία: H Μαρίν Λεπέν κρίθηκε ένοχη12:07Chevron: Επικοινωνία Παπασταύρου - Μπουργκουμ για τις έρευνες στην Κρήτη11:53Καιρός: Έκτακτο δελτίο της ΕΜΥ για ισχυρές βροχές και καταιγίδες11:40Προαστιακός: Διακοπή δρομολογίων λόγω τροχαίου11:26Ρεύμα - Μειωμένο τιμολόγιο: Νέο θερινό ωράριο από την 1η Απριλίου11:12Νέα Υόρκη: Η μεγαλειώδης παρέλαση στην 5η Λεωφόρο και το “Τμήμα 57” που συγκίνησε (εικόνες)10:59Κορωπί: Ο 51χρονος κάρφωσε το κατσαβίδι στο μάτι άνδρα, πριν την επίθεση σε επιβάτη λεωφορείου και αστυνομικούς10:45Μέση Ανατολή: Ο ισραηλινός στρατός διέταξε την εκκένωση της Ράφα10:31Τουρκία: Ο Άταμαν ζητά συναίνεση και απελευθέρωση Ιμάμογλου10:18Ξυλοδαρμός ανήλικης από τρεις συμμαθήτριες της10:04Έστελνε γυμνές φωτογραφίες μαθήτριας γυμνασίου σε φίλους του και...09:50Δημόσιο: Καταργούνται δημοφιλή πιστοποιητικά - Νέα app και αλλαγές στις συναλλαγές09:37
Δεν υπάρχει καταχώρηση
BlogsΔεν υπάρχει περιεχόμενο