Προσχέδιο προϋπολογισμού: Η ανάπτυξη, το πλεόνασμα και το έλλειμμα

Κατατίθεται αύριο, Δευτέρα, στη Βουλή το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2023, του οποίου κύρια χαρακτηριστικά θα είναι η πρόβλεψη για επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος, έστω και οριακού, όπως επίσης και η συνέχιση της ανάπτυξης κόντρα στο δυσμενές κλίμα που έχει δημιουργηθεί στην Ευρώπη.

Βασική επιδίωξη του υπουργείου Οικονομικών θα είναι να σταλεί ένα μήνυμα δημοσιονομικής σταθερότητας προς πάσα κατεύθυνση. Όπως αναφέρουν πηγές από το υπουργείο, κρίσιμο στοιχείο για το 2023 είναι να πειστούν οι αγορές ότι η χώρα προφυλάσσει με κάθε κόστος ό,τι με κόπο και θυσίες έχει χτιστεί όλα τα προηγούμενα χρόνια.

Εξάλλου μία από τις βασικές επιδιώξεις της κυβέρνησης, για το 2023, είναι η απόκτηση επενδυτικής βαθμίδας, ένας στόχος που αποκτά μεγαλύτερη αξία την περίοδο που διανύουμε με τις αποδόσεις των ομολόγων στην Ευρωζώνη να σπάνε το ένα ρεκόρ μετά το άλλο.

Όπως προκύπτει από τις δηλώσεις στις οποίες έχει προβεί πρόσφατα ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, η ανάπτυξη για το 2022 θα διαμορφωθεί στο 5,3%, από 3,1% που ήταν η πρόβλεψη στον προϋπολογισμό και 3,1% που αναμένεται ο ευρωπαϊκός μέσος όρος.

Για το 2023 η ανάπτυξη της οικονομίας θα είναι στο 2,1% έναντι 0,9% του μέσου ευρωπαϊκού όρου.

Σε ό,τι αφορά το τελικό αποτέλεσμα θα προβλέπεται η δημιουργία πρωτογενούς πλεονάσματος, αλλά σε χαμηλότερα επίπεδα από αυτά που προβλέπονται στο μεσοπρόθεσμο. Όπως αναφέρουν οι τελευταίες πληροφορίες, το πρωτογενές πλεόνασμα θα κυμαίνεται στην περιοχή του 0,5% έως και 0,7% και πάντως σε κάθε περίπτωση χαμηλότερα από το 1%.

Σημειώνεται ότι με βάση το μεσοπρόθεσμο υπήρχε η δέσμευση ότι θα έπρεπε να επιτύχει πλεόνασμα στο 2% του ΑΕΠ. Ωστόσο, η μεταβολή των συνθηκών και η συνέχιση και μάλιστα με περισσότερη ένταση της ενεργειακής κρίσης, ώθησε την κυβέρνηση να μεταβάλλει τους σχεδιασμούς της, αφού πλέον απαιτούνται περισσότερα χρήματα για πακέτα στήριξης της οικονομίας και της κοινωνίας.

Σε ό,τι αφορά το πρωτογενές έλλειμμα του 2022, αυτό θα διαμορφωθεί τελικά στην περιοχή του 2%, όπως άλλωστε ήταν και ο αρχικός στόχος.

Αναφορικά με τον πληθωρισμό, η εκτίμηση που θα περιλαμβάνεται στο προσχέδιο θα είναι ότι εφέτος σε μέσα επίπεδα θα διαμορφωθεί στο 9%, πιο υψηλά από τις αρχικές προβλέψεις, ενώ για το 2023 η πρόβλεψη είναι περισσότερο αισιόδοξη και αναφέρει ότι θα αποκλιμακωθεί στο 3% σε μέσα επίπεδα.

Στο προσχέδιο θα περιλαμβάνονται και τα μέτρα που αφορούν το 2023 και ανακοινώθηκαν από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη ΔΕΘ. Να σημειωθεί ότι το συνολικό ύψος των παρεμβάσεων για το 2023 διαμορφώνονται σε 3,2 δισ. ευρώ.

Τα κυριότερα εξ αυτών είναι:

• Η κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης για όλα τα εισοδήματα που αποκτώνται από 1.1.2023. Το συγκεκριμένο μέτρο εκτιμάται ότι θα αυξήσει το διαθέσιμο εισόδημα 1,2 εκατομμυρίου εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα - ίσχυε και πέρυσι -, 500.000 δημοσίων υπαλλήλων και 1.000.000 συνταξιούχων. Το συνολικό δημοσιονομικό κόστος είναι 1,24 δισ. ευρώ.
• Αύξηση κύριων συντάξεων. Η αύξηση αφορά 1,5 εκατ. συνταξιούχους με χαμηλή ή μηδενική προσωπική διαφορά. Το ύψος της αύξησης θα προκύπτει κατά 50% από την αύξηση του ΑΕΠ και κατά 50% από τη μεταβολή στον Δείκτη Τιμών Καταναλωτή. Υπολογίζεται, στο πρώτο έτος εφαρμογής, η αύξηση να είναι της τάξεως του 7%. Το κόστος αναμένεται να ξεπεράσει τα 600 εκατ. ευρώ για το 2023.
• Επεκτείνεται και για το φορολογικό έτος 2022, η εξαίρεση από την υποχρέωση καταβολής τέλους επιτηδεύματος για αγρότες κανονικού καθεστώτος και αλιείς παράκτιας αλιείας.
• Εξαιρούνται, για το φορολογικό έτος 2022 και εφεξής, φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και νομικά πρόσωπα, νομικές οντότητες που αυξάνουν, σε σχέση με το προηγούμενο φορολογικό έτος, το συνολικό χρόνο απασχόλησης των εργαζομένων τους, με σχέση εργασίας πλήρους απασχόλησης σε ένα έτος, για διάστημα τουλάχιστον τριών μηνών, μέσα στο έτος, υπό την προϋπόθεση ότι τα ακαθάριστα έσοδα τους δεν υπερβαίνουν τα 2 εκατομμύρια ευρώ, κατά το φορολογικό έτος για το οποίο χορηγείται η εξαίρεση. Το μέτρο αυτό τυγχάνει εφαρμογής από 1.9.2022, αφορά 900.000 επιτηδευματίες και επιχειρήσεις.
• Επέκταση του μειωμένου ΦΠΑ στις μεταφορές, στον καφέ, στα μη αλκοολούχα ποτά, στα γυμναστήρια, στις σχολές χορού, στον κινηματογράφο και στο τουριστικό πακέτο, έως τον Ιούνιο του 2023. Το κόστος ανέρχεται στα 246 εκατ. ευρώ.