Ιατρικά fake news: το προφίλ των ανθρώπων που τα πιστεύουν
Αρκετοί άνθρωποι πιστεύουν κατά καιρούς την παραπληροφόρηση για θέματα υγείας που κυκλοφορεί στο Facebook, στο Twitter και γενικότερα στο διαδίκτυο. Όμως ορισμένοι, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα, διαθέτουν το κατάλληλο «προφίλ» για να ρέπουν συχνότερα στην πίστη σε ανακριβείς αναρτήσεις, π.χ. σχετικά με τα εμβόλια.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τη δρ Λόρα Σέρερ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Κολοράντο, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό για θέματα ψυχολογίας της υγείας «Health Psychology», μελέτησαν δειγματοληπτικά 1.020 ανθρώπους 40 έως 80 ετών, όσον αφορά τις αντιδράσεις τους σε 24 πρόσφατες αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με τα εμβόλια, τις στατίνες (ευρέως συνταγογραφούμενα φάρμακα κατά της χοληστερίνης) και τις θεραπείες του καρκίνου. Και για τα τρία αυτά ζητήματα σκοπίμως οι μισές αναρτήσεις που κλήθηκαν να αξιολογήσουν οι συμμετέχοντες, ήσαν αληθινές, ενώ οι άλλες μισές ψευδείς.
Στόχος ήταν να αναδειχθεί το «προφίλ» των ανθρώπων, οι οποίοι σε μεγαλύτερο ποσοστό τείνουν να πιστέψουν πράγματα που δεν ισχύουν. Διαπιστώθηκε ότι οι άνθρωποι αυτοί συνήθως έχουν χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο, μικρότερο αλφαβητισμό στο πεδίο της υγείας, μια τάση να χρησιμοποιούν εναλλακτικές μορφές ιατρικής (συχνά με φανατισμό ενάντια στην κλασσική ιατρική), καθώς και μια έλλειψη εμπιστοσύνης στο σύστημα υγείας, στις φαρμακευτικές εταιρείες και στους ειδικούς. Όσοι άνθρωποι αποδέχονται την παραπληροφόρηση για ένα θέμα (π.χ. εμβόλια), είναι πιο πιθανό να είναι δεκτικοί στις αναληθείς πληροφορίες και για άλλα ιατρικά θέματα.
«Η ανακριβής πληροφόρηση συνιστά φραγμό στην καλή υγεία, επειδή μπορεί να αποθαρρύνει τους ανθρώπους να πάρουν προληπτικά μέτρα για την αποφυγή μιας νόσου και να έχουν δισταγμό να αναζητήσουν κατάλληλη ιατρική φροντίδα, όταν την χρειάζονται. Ο εντοπισμός όσων είναι πιο επιρρεπείς στην παραπληροφόρηση μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση του πώς αυτές οι πληροφορίες εξαπλώνονται και να μας βοηθήσει να παρέμβουμε με νέους τρόπους, κάτι που μπορεί να έχει επιπτώσεις και στις προσπάθειες για καταπολέμηση της Covid-19. Πρέπει να μειώσουμε την επιρροή και την εξάπλωση της online παραπληροφόρησης για την υγεία. Τέτοια βήματα μπορούν να σώσουν αμέτρητες ζωές», τόνισε η δρ Σέρερ.
Συμβούλιο Ευρωπαίων ΥΠΕΞ στις Βρυξέλλες
